تحلیل هفتگی شماره ۱۴ : رکورد ۱۹.۲ همتی ارزش معاملات؛ رونق یا انعکاس گرانی؟

تحلیل هفتگی شماره ۱۴ (شهریور ۱۴۰۵)
رکورد ۱۹.۲ همتی ارزش معاملات؛ رونق یا انعکاس گرانی؟
🧭 نگاه کلی: رکوردشکنی در سایه ابهام
بازار محصولات پتروشیمی ایران در هفته سوم شهریور، رکوردی تاریخی در ارزش معاملات ثبت کرد؛ ۱۹.۲ هزار میلیارد تومان معامله در یک هفته. اما پشت این عدد بزرگ، نشانه‌ای از یک رونق بی‌دغدغه دیده نمی‌شود. همزمان با ثبت این رکورد، دلار آزاد ۱۶ هزار تومان جهش کرد و در محدوده ۲۳۵ تا ۲۳۷ هزار تومان قرار گرفت، قیمت نفت از مرز ۱۰۰ دلار عبور کرد و تقریباً تمام محصولات پتروشیمی در بازار آزاد گران شدند.
پرسش اصلی این هفته نه «چقدر معامله شد؟» بلکه این است که این رکورد تا چه اندازه حاصل رونق واقعی و تا چه اندازه انعکاس گرانی است.
🇮🇷 بازار ایران؛ دلار در محدوده ۲۳۵ تا ۲۳۷ هزار تومان، نفت بالای ۱۰۰ دلار
دلار آزاد؛ جهش ۷.۲ درصدی
دلار آزاد که هفته گذشته ۱۰ هزار تومان افزایش یافته بود، در هفته سوم شهریور نیز ۱۶ هزار تومان دیگر رشد کرد و با افزایش ۷.۲ درصدی از مرز ۲۳۵ هزار تومان عبور کرد. در زمان تنظیم این گزارش، نرخ دلار در محدوده ۲۳۵ تا ۲۳۷ هزار تومان در نوسان بود. نرخ دلار از ۲۲۱ هزار تومان در جمعه ۱۳ شهریور آغاز شد و پس از نوسان در محدوده ۲۲۳ تا ۲۲۸ هزار تومان، در چهارشنبه ۱۸ شهریور به ۲۳۷ هزار تومان رسید.
دلار حواله؛ پنجاه و هفتمین روز افزایشی
دلار حواله نیز روند صعودی خود را ادامه داد. امروز پنجاه و هفتمین روزی است که دلار حواله بدون توقف افزایشی بوده است. مرکز مبادله ارز و طلای کشور، نرخ فروش دلار حواله را ۱۶۱,۹۵۱ تومان اعلام کرد. میانگین هفتگی به ۱۶۱,۲۲۶ تومان رسید که نسبت به پایه‌های یکشنبه، ۲,۱۵۲ تومان معادل ۱.۳ درصد افزایش دارد.
نفت برنت؛ عبور از مرز ۱۰۰ دلار
در بازار جهانی نفت نیز روند صعودی بود. قیمت نفت از ۹۵.۸۵ دلار در شنبه ۱۴ شهریور به ۹۷ دلار در دوشنبه، ۹۷.۲۹ دلار در سه‌شنبه و در نهایت به ۱۰۱.۰۶ دلار در چهارشنبه رسید. نفت طی هفته ۵.۲۱ دلار، معادل ۵.۴ درصد، افزایش یافت و بار دیگر از مرز ۱۰۰ دلار عبور کرد.
بورس کالا؛ رکورد ۱۹.۲ همتی
مجموع عرضه محصولات پتروشیمی در هفته سوم شهریور به ۷۶ هزار تن رسید. قیمت‌های پایه نیز یکشنبه ۱۵ شهریور اعلام شد و همه گروه‌های پلیمری، از جمله پلی‌اتیلن‌ها، بین ۲ تا ۱۴ درصد رشد داشتند.
معاملات پلی‌اتیلن‌ها عمدتاً صعودی بود: سنگین بادی‌ها بین ۳,۴۰۰ تا ۱۸ هزار تومان، سنگین تزریقی‌ها بین ۱,۵۰۰ تا ۸ هزار تومان، سبک خطی‌ها بین ۳ تا ۹ هزار تومان، سنگین فیلم‌ها بین ۱,۷۰۰ تا ۹ هزار تومان و سبک فیلم‌ها بین ۵,۶۰۰ تا ۱۱,۵۰۰ تومان افزایش قیمت داشتند. سنگین اکستروژن‌ها بین ۱۳ تا ۲۱ هزار تومان و پت‌های بطری ۷ تا ۱۱ هزار تومان رشد قیمت پیدا کردند.
ارزش معاملات با عبور از ۱۹.۲ هزار میلیارد تومان، رکورد تاریخی جدیدی ثبت کرد. با این حال، حجم تقاضا کاهش یافت که نشان‌دهنده احتیاط خریداران است.
🌍 بازار جهانی؛ افزایش قیمت در آسیا، چالش‌های جدید در اروپا
بر اساس داده‌های قیمت‌های جهانی تا ۱۱ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۰ شهریور ۱۴۰۵)، تغییرات محصولات پتروشیمی در مناطق مختلف به شرح زیر است:
آسیای شرقی (صعودی):
· ABS با رشد ۲۰ دلاری (۱.۳ درصد)
· PVC با رشد ۱۰ دلاری (۱.۲ درصد)
· PET بطری با رشد ۵ دلاری (۰.۵ درصد)
· LLDPE (Butene) با رشد ۱۰ دلاری (۰.۹ درصد)
آسیای جنوب شرقی:
· PVC با رشد ۲۵ دلاری (۳.۳ درصد)
· PET بطری با رشد ۴۵ دلاری (۳.۹ درصد)
· LLDPE (Butene) با افت ۱۰ دلاری (-۰.۸ درصد)
جنوب آسیا:
· PVC با رشد ۳۰ دلاری (۳.۵ درصد)
شمال غرب اروپا (FOB):
· ABS با رشد ۲۰ دلاری (۱.۲ درصد)
· PVC بدون تغییر
ترکیه (CFR):
· PVC با رشد ۲۰ دلاری (۲.۵ درصد)
چین؛ افزایش قیمت‌ها با حمایت اختلالات عرضه
در بازار چین، قیمت‌های پلیمر با حمایت از اختلالات عرضه و افزایش قیمت نفت، روند صعودی داشته است. بر اساس گزارش CommoPlast، یک تولیدکننده اندونزیایی سه بار در یک هفته قیمت PE و PP خود را افزایش داد که مجموع افزایش از روز چهارشنبه به IDR 710,000–890,000 در هر تن برای PE و IDR 350,000–360,000 در هر تن برای PP رسید.
همچنین، باسف اعلام کرد که یک واحد تولید پلی‌اتیلن در ژانجیانگ چین به طور غیرمنتظره متوقف شده است. این توقف در شرایطی رخ می‌دهد که بازار چین با موجی از ظرفیت‌های جدید (از جمله پروژه‌های PetroChina Tarim II، Baofeng Energy IV و Fujian Gulei II) روبرو است.
اروپا؛ چالش‌های جدید
در اروپا، فرانسه، ایتالیا و آلمان در حال بررسی طرحی برای اعمال سهمیه‌های واردات بر محصولات شیمیایی و پلاستیکی (از جمله PET، رزین‌های اپوکسی و الیاف شیشه) هستند. این اقدام در واکنش به افزایش شدید واردات و فشار بر صنایع داخلی اروپا صورت می‌گیرد.
همچنین، تولیدکننده نایلون آلمانی Leuna-Polyamid اعلام کرده که بدونسرمایه‌گذار جدید، تولید خود را تا پایان سپتامبر ۲۰۲۶ متوقف خواهد کرد.
چین؛ صادرات شیمیایی در حال تغییر شکل
بر اساس گزارش S&P Global در کنفرانس APPEC 2026، صادرات مواد شیمیایی چین در حال تغییر شکل دادن به جریان تجارت آسیا است. چین با استفاده از مزیت فناوری زغال‌سنگ به مواد شیمیایی (Coal-to-Chemicals)، قیمت‌های رقابتی‌تری نسبت به سایر مناطق آسیا ارائه می‌دهد و در حال پر کردن خلأ عرضه ناشی از جنگ خاورمیانه است.
🧠 تحلیل: رکورد ارزش در برابر احتیاط تقاضا
بازار پلیمر ایران در هفته سوم شهریور، تصویری دوگانه ارائه داد:
· از یک سو: جهش ۷.۲ درصدی دلار آزاد و عبور نفت از ۱۰۰ دلار، انتظارات تورمی را تقویت کرده و ارزش معاملات را به رکورد ۱۹.۲ همتی رسانده است.
· از سوی دیگر: کاهش حجم تقاضا نشان می‌دهد که خریداران واقعی با احتیاط بیشتری وارد بازار شده‌اند و این رکورد، بیش از آنکه ریشه در تقاضای واقعی داشته باشد، نتیجه ترس از افزایش بیشتر قیمت‌هاست.
در سطح جهانی، افزایش قیمت‌ها در آسیا (به دلیل اختلالات عرضه) در برابر چالش‌های جدید در اروپا (سهمیه‌های واردات و تعطیلی واحدها) قرار گرفته است. همچنین، چین در حال تبدیل شدن به یک تأمین‌کننده کلیدی در آسیا است و این تغییر ساختاری، می‌تواند چشم‌انداز بلندمدت بازار را تغییر دهد.
🎯 چشم‌انداز و توصیه
بازار پلیمر در وضعیت «رکورد ارزی، احتیاط تقاضا» قرار دارد. با ادامه روند صعودی دلار و تداوم تنش‌های ژئوپلیتیکی، احتمال افزایش بیشتر قیمت‌های پایه وجود دارد. با این حال، کاهش تقاضا در بورس کالا، نشانه‌ای از سرد شدن تدریجی بازار است.
توصیه: فعالان صنعت باید تحولات نرخ ارز و تنگه هرمز را به دقت رصد کنند. با توجه به رشد بی‌سابقه دلار، مدیریت ریسک ارزی و احتیاط در خریدهای عمده، ضرورتی انکارناپذیر است. همچنین، مطالعه تحلیل شماره ۱۳ برای درک روند صعودی دلار و رکوردشکنی ارزش معاملات توصیه می‌شود.
گل پلاستیک | مرجع تخصصی صنعت پلیمر
🌐 منابع خبری
· ویکی‌پلاست – گزارش بازار محصولات پتروشیمی؛ هفته سوم شهریور ۱۴۰۵
· ویکی‌پلاست – گزارش روزانه ویکی‌پلاست؛ سه‌شنبه ۱۷ شهریور ۱۴۰۵
· ویکی‌پلاست – تغییرات هفتگی قیمت‌های جهانی محصولات پتروشیمی تا ۱۱ سپتامبر ۲۰۲۶
· CommoPlast – Morning Briefing; ۱۰ سپتامبر ۲۰۲۶
· S&P Global – APPEC: Chinese chemical exports may reshape Asian trade flow
· Kontan – Konflik Timur Tengah Memanas, Harga Minyak Mendekati US$ 100
· Bioplastics News – Oil's surge toward $100 per barrel ripples through plastics markets


Weekly Analysis No. 14 (September 2026)
Record 19.2 Trillion Toman Trade Value; Boom or a Reflection of Rising Prices?
🧭 Overview: Record-Breaking Amid Uncertainty
Iran's petrochemical products market recorded a historic record in trade value in the third week of September: 19.2 trillion toman traded in a single week. But behind this large figure, there is no sign of a carefree boom. Simultaneously with this record, the free-market dollar jumped by 16,000 toman to the 235,000–237,000 toman range, oil prices crossed the $100 mark, and almost all petrochemical products became more expensive in the free market.
The main question this week is not "how much was traded?" but rather to what extent this record reflects genuine prosperity versus a reflection of rising prices.
🇮🇷 Iran Market; Dollar in the 235,000–237,000 Toman Range, Oil Above $100
Free-Market Dollar; 7.2% Surge
The free-market dollar, which had risen by 10,000 toman the previous week, rose by another 16,000 toman in the third week of September, crossing the 235,000-toman mark with a 7.2% increase. At the time of writing this report, the dollar rate was fluctuating in the 235,000–237,000 toman range. The rate started at 221,000 toman on Friday, September 4, and after fluctuating between 223,000 and 228,000 toman, reached 237,000 toman on Wednesday, September 9.
Nima Dollar; Fifty-Seventh Consecutive Day of Gains
The Nima dollar also continued its upward trend. Today marks the fifty-seventh consecutive day of gains for the Nima dollar. Iran's Currency and Gold Exchange Center announced the Nima dollar selling rate at 161,951 toman. The weekly average reached 161,226 toman, a 2,152-toman (approximately 1.3% ) increase compared to Sunday's base rates.
Brent Crude; Crossing the $100 Mark
In the global oil market, the trend was also upward. Oil prices rose from $95.85 on Saturday, September 5, to $97 on Monday, $97.29 on Tuesday, and finally to **$101.06** on Wednesday. Oil rose by **$5.21, equivalent to 5.4%** during the week, once again crossing the $100 mark.
Commodity Exchange; Record 19.2 Trillion Toman
Total supply of petrochemical products in the third week of September reached 76,000 tonnes. Base prices were announced on Sunday, September 6, and all polymer groups, including polyethylenes, saw growth of 2% to 14% .
Polyethylene trades were mostly bullish: heavy blow molding grades rose between 3,400 and 18,000 toman, heavy injection grades between 1,500 and 8,000 toman, linear light grades between 3 and 9,000 toman, heavy film grades between 1,700 and 9,000 toman, and light film grades between 5,600 and 11,500 toman. Heavy extrusion grades rose between 13,000 and 21,000 toman, and bottle-grade PET rose between 7,000 and 11,000 toman.
Trade value exceeded 19.2 trillion toman, setting a new historical record. However, demand volume declined, indicating buyer caution.
🌍 Global Market; Price Increases in Asia, New Challenges in Europe
Based on global price data as of September 11, 2026, petrochemical product changes across regions are as follows:
East Asia (bullish):
· ABS rose by $20 (1.3%)
· PVC rose by $10 (1.2%)
· PET Bottle rose by $5 (0.5%)
· LLDPE (Butene) rose by $10 (0.9%)
Southeast Asia:
· PVC rose by $25 (3.3%)
· PET Bottle rose by $45 (3.9%)
· LLDPE (Butene) fell by $10 (-0.8%)
South Asia:
· PVC rose by $30 (3.5%)
Northwest Europe (FOB):
· ABS rose by $20 (1.2%)
· PVC unchanged
Turkey (CFR):
· PVC rose by $20 (2.5%)
China; Price Increases Supported by Supply Disruptions
In China's market, polymer prices have been on an upward trend, supported by supply disruptions and rising oil prices. According to CommoPlast, an Indonesian producer raised its PE and PP prices three times in one week, with the total increase from Wednesday reaching IDR 710,000–890,000 per tonne for PE and IDR 350,000–360,000 per tonne for PP.
Additionally, BASF announced that a polyethylene production unit in Zhanjiang, China, was unexpectedly shut down. This shutdown comes as the Chinese market faces a wave of new capacities (including PetroChina Tarim II, Baofeng Energy IV, and Fujian Gulei II projects).
Europe; New Challenges
In Europe, France, Italy, and Germany are considering a plan to impose import quotas on chemical and plastic products (including PET, epoxy resins, and glass fibers). This move is in response to a sharp increase in imports and pressure on domestic European industries.
Additionally, German nylon producer Leuna-Polyamid has announced that without a new investor, it will cease production by the end of September 2026.
China; Chemical Exports Reshaping Trade
According to an S&P Global report at the APPEC 2026 conference, China's chemical exports are reshaping Asian trade flows. China, using its coal-to-chemicals technology advantage, is offering more competitive prices than other Asian regions and is filling the supply gap caused by the Middle East war.
🧠 Analysis: Record Value vs. Cautious Demand
Iran's polymer market presented a dual picture in the third week of September:
· On the one hand: The 7.2% surge in the free-market dollar and oil crossing $100 have fueled inflationary expectations and driven trade value to a record 19.2 trillion toman.
· On the other hand: The decline in demand volume suggests that real buyers are approaching the market more cautiously, and this record is more a result of fear of further price increases than genuine demand growth.
Globally, price increases in Asia (due to supply disruptions) are juxtaposed with new challenges in Europe (import quotas and plant closures). Additionally, China is emerging as a key supplier in Asia, and this structural shift could alter the long-term market outlook.
🎯 Outlook and Recommendations
The polymer market is in a state of "currency record, cautious demand." With the dollar's upward trend and continued geopolitical tensions, further base price increases are likely.However, the drop in demand on the commodity exchange signals a gradual cooling of the market.
Recommendation: Industry participants should closely monitor exchange rate developments and Strait of Hormuz developments. With the dollar's unprecedented rise, currency risk management and caution in bulk purchases are essential. Additionally, reviewing Analysis No. 13 is recommended for understanding the dollar's upward trend and record-breaking trade value.
Gol Plastic | Specialized Reference for the Polymer Industry